Ponad 17 tysięcy wikipedystów z całego świata wzięło udział w głosowaniu dotyczącym zmiany sposobu licencjonowania treści i mediów w największej internetowej encyklopedii. 75 % spośród aktywnych współautorów Wikipedii zagłosowało za zmianą modelu licencjonowania, tak by treści były równocześnie udostępniane na jednej z licencji Creative Commons. Głosowanie i wyniki zostały już zatwierdzone przez komitet wyborczy Fundacji Wikimedia.

Zarządzająca Wikipedią Fundacja Wikimedia ogłosiła przed kilkoma tygodniami referendum w sprawie uzupełnienia licencji wolnej dokumentacji GNU (GFDL), stosowanej dotychczas w Wikipedii, o licencję Creative Commons – uznanie autorstwa – na tych samych warunkach (Attribution-ShareAlike) w wersji 3.0, jako drugą podstawową licencję. Zmiana ma na celu zestandaryzowanie statusu prawnego zasobów Wikipedii oraz kompatybilność z innymi tak zwanymi wolnymi zasobami (free content). Chęć zmiany podyktowało wybieranie przez co raz większą ilość projektów edukacyjnych i naukowych licencji Creative Commons, zaś wg. Fundacji Wikimedia, Wikipedia powinna być z nimi jak najbardziej spójna. O zasadach i powodach przeprowadzanych zmian można przeczytać na stronie FAQ dot. licencjonowania.

Następnym krokiem w procesie zmian licencjonowania jest zatwierdzenie wszystkich zmian przez radę Fundacji oraz wprowadzenie ostatnich poprawek w zasadach przejścia na wolne licencje. Wprowadzanie zmian rozpocznie się po 15 czerwca od uaktualnienia angielskojęzycznych wiki dot. licencjonowania i statutów prawnych Wikipedii. Więcej o wynikach głosowania i zmianach na Wikipedii możecie znaleźć tu.


Creative Commons App

Creative Commons, a dokładnie Fred Benenson – jeden z pracowników centrali CC w Stanach Zjednoczonych, opracował aplikację CC, pozwalającą licencjonować treści publikowane na najszybciej rosnącym portalu społecznościowym na świecie, czyli Facebooku.

Koncepcja jest niezwykle prosta: po zainstalowaniu aplikacji użytkownik może wybrać licencję oraz wystawić informację o niej na stronę swojego profilu. Oprócz nazwy licencji znajdzie się w niej informacja o treściach, które zdecydujemy się nią objąć. W tym momencie mogą to być: profil, status, zdjęcia oraz filmy.

Licencjonowane dane wykorzystują rozszerzenie RDFa (Resource Description Framework – in – attributes), dzięki któremu możliwe jest wyrażanie informacji o licencjach oraz strukturze i znaczeniu tekstu w sposób semantyczny (co między innymi usprawnia wyszukiwanie takich infromacji).

Aplikacja CC jest jeszcze w wersji beta i mogą pojawiać się drobne problemy. Dla twórców i licencjobiorców aktualnie największą niedogodnością może być konieczność wybrania jednej licencji dla wszystkich zasobów z danego rodzaju, np. fotografii. Jeśli ktoś ma pomysł na usprawnienie nowej aplikacji może śmiało napisać o tym na wiki aplikacji. Aplikację można zainstalować tu, a więcej o CC na Facebooku znajdziecie na grupie Creative Commons.


Redakcja Kultury Popularnej i Creative Commons Polska zapraszają na debatę o prawach autorskich po projekcji filmu “Kultura remixu (RiP: A Remix Manifesto)” w ramach festiwalu Planete Doc Review.

Debata odbędzie się 15 maja 2009 roku w Kinotece, po pokazie filmu. Początek filmu o godzinie 19.00, wstęp płatny. Początek debaty o godzinie 20.45, wstęp darmowy.

W debacie udział wezmą:

- Brett Gaylor, reżyser filmu
oraz polscy eksperci w dziedzinie prawa autorskiego i wolnej kultury:
- Piotr Piesiewicz – doktor nauk prawnych, SWPS, specjalista w zakresie prawa własności intelektualnej
- Tomek Kosiński – DJ Kosakot, dziennikarz muzyczny
Moderatorem debaty będzie Alek Tarkowski – koordynator Creative Commons Polska, ICM UW.

Będziemy rozmawiać o teraźniejszości i przyszłości prawa autorskiego w Polsce i na świecie, chcemy zderzyć różne poglądy i stanowiska i zastanowić się nad możliwymi scenariuszami przyszłości prawa autorskiego w świecie cyfrowych technologii, mobilnych mediów i nieustannej wymiany informacji.

(Języki debaty: polski i angielski)

Remix kultury

Jeszcze dziesięć lat temu mało kto interesował się prawem autorskim – branżową regulacją dotyczącą wąskiej grupy twórców i ich wydawców. Dzisiaj prawo autorskie zyskało miano ropy naftowej XXI wieku, stało się kołem zamachowym całych gałęzi gospodarki. Przepisy prawa autorskiego zaczęły dotyczyć nas wszystkich – wymiana dobrami kultury może dziś być przestępstwem, nastoletnie amatorskie projektantki mody martwią się o łamanie swoich praw, a remiksowanie nabiera niemal politycznego charakteru. Zależnie od kształtu, system praw autorskich może być kluczem zamykającym dostęp do kultury lub wytrychem otwierającym ją na oścież.

Zmianę spowodowały nowe technologie cyfrowe oraz użytkownicy wykorzystujący ich możliwości: miliony twórców i wydawców. W ślad za każdą technologią ułatwiającą tworzenie i kopiowanie dzieł, która zawita do naszych domów – komputerem, aparatem fotograficznym, skanerem i łączem internetowym – dociera też prawo autorskie.

Rewolucyjne zmiany w sferze kultury, które nastąpiły w ostatnich latach, często próbuje się regulować twardą ręką – przyjmując zasadę kontroli posiadaczy praw nad sposobami wykorzystania utworów. Ścisła kontrola hamuje jednak potencjał nowej kultury – wraz z jej obietnicą większej dostępności dziedzictwa oraz liczby osób będących twórcami. Tragedią okazało się przykładanie do zmienionej kultury reguł wypracowanych w zupełnie innej, analogowej rzeczywistości.

W odpowiedzi narasta ruch kulturowej ekologii, traktującej dziedzictwo kulturowe jako dobro wspólne równie istotne co czysta woda lub powietrze, a możliwość aktywnego w nim udziału za jedno z podstawowych praw człowieka, decydujących o szczęściu i jakości życia. Tak jak w oryginalnym ruchu ekologicznym, można w nim znaleźć zarówno radykałów wymachujących pirackimi flagami i głoszących koniec systemu praw autorskich, jak i działaczy umiarkowanych, wierzących w rewolucję kulturową poprzez reformę obowiązującego systemu.

W budowanie wolnej kultury są zaangażowani adwokaci i DJ-e, nastoletni programiści i naukowcy – a ich narzędziami są na równi alternatywne mechanizmy prawne, programy komputerowe i remiksy popularnych utworów.


Kilka dni temu Creative Commons opublikowało nową edycję zbiorowej publikacji o przykładach najlepszych praktyk wolnego licencjonowania. Ponad 150 milionów prac z całego świata, które wykorzystują CC to również ogromne bogactwo motywów wykorzystania licencji i problemów, które CC mogą rozwiązać. Zarazem jest dowodem różnorodność formatów technologicznych, form twórczości i sposobów jej wykorzystywania.

Wspólne współtworzenie opisu praktyk stosowania CC, zainicjowane przez australijski odział, ma dać dokładny obraz różnorodności i bogactwa jakie tworzy społeczność skupiona wokół wolnych licencji. Nowa baza informacji ma też pomóc wszystkim potrzebującym dokładnych danych i przykładów praktycznego działania CC.

Na nowo uruchomionej stronie wiki z Case Studies można zapoznać się z przykładami praktyk i podzielić się własnymi projektami. Najlepsze będą pojawiać się na głównej stronie internetowej CC oraz zostaną wydane w druku w publikacji pt. Creative Commons Case Studies. Pierwszą taką publikacją jest Budowanie Wolnych Licencji w Australii: Creative Case Studies cz. I (dostępna w języku angielskim), od której to lektury warto zacząć pracę nad opisem innych przypadków. Książkę pod redakcją Rachel Cobcroft można pobrać w jednym dokumencie, lub w broszurach koncentrujących się na konkretnych dziedzinach: sztuk wizualnych, dźwięku, tekstu, zdjęciach, sektorze rządowym, edukacji i badaniach naukowych itd.

Jak wziąć udział:

  • Odwiedź stronę wiki Case Studies i dowiedz się, jak ludzie używają licencji CC na całym świecie.
  • Pomóż w publikowaniu studiów przypadku na serwisie Pediapress.
  • Opublikuj swoją kolekcję na witrynie, która obsługuje licencje CC, takiej jak Scribd.
  • Korzystaj z opisanych praktyk i promuj CC na podstawie najlepszych i dobrze opisanych przykładów.
  • Co najważniejsze, dodaj swoją opowieść CC związaną z CC. Poprawiaj, klasyfikuj i oceniaj opisane już przypadki. Dokładne dane zrealizowanych projektów są szczególnie cenne!

Niezależnie od tego, czy szukasz inspiracji, modeli biznesowych, lub precedensowych zastosowań, CC Case Studies są doskonałym miejscem, aby rozpocząć przygodę z Creative Commons. Pomóż rozwinąć zasób wiedzy o dobrych praktykach wolnego licencjonowania i poznaj najlepsze przykłady działań.

Więcej na creativecommons.org.


Dział badawczy BBC (BBC R&D), największego publicznego nadawcy radiowo-telwizyjnego,  wyprodukował pilotażowy odcinek serialu dostępny na licencjach Creative Commons.

BBC nie po raz pierwszy eksperymentuje ze sposobem publikowania swoich materiałów. Od 2008, BBC we współpracy z Brytyjskim Instytutem Filmowym udostępnia cześć swych archiwalnych materiałów na eksperymentalnej licencji Creative Archive LicenceBBC Archive. Tym razem nadawca postanowił wyprodukować cykl programów na licencji Creative Commons BY-NC pod tytułem R&D TV. Pierwszy odcinek dostepny jest w kilku gotowych pakietach, różniących się jakością, formatami oraz specjalnymi pakietami metadanych. R&D TV będzie dystrubuowane kilkoma drogami min. poprzez sieć peer to peer P2PNext stworzoną przez konsorcjum producentów, nadawców i jednostki naukowe. Materiał wideo dostępny jest również na serwisach takich jak YouTubeBlip.TV.

Prócz nowatorskiej formy udostępniania i dystrubucji, również tematyka serialu będzie dotyczyć nowych trendów w kulturze i technologii. Pierwszy odcinek zawiera rozmowy z założycielem organizacji One Laptop Per Child (OLPC) Nicholasem Negroponte, jak również rozmowę z założycielami serwisu do społecznościowego gromadzenia i oceny linków Digg. Wszystkie zrealizowane odcinki zostaną udostępnione do pobrania dla każdego, również spoza Wielkiej Brytanii (Creative Archive License niestety ogranicza dostępność otwartych treści tylko do osób zamieszukjących wyspy). Jak na razie wyprodukowano tylko pilotażowy odcinek, który jeśli zyska popularność będzie kontynuowany. Producenci liczą nie tylko na sukces tego eksperymentu, ale również wsparcie i komentarze ze strony użytkowników co do technicznych i prawnych aspektów udostępniania materiałów.

Wiecej informacji o projekcie można znaleźć na blogu BBC.